Greek: Ένας ολοκληρωμένος οδηγός για τον ιό COVID-19: Αυτό το άρθρο (ανάρτηση ιστολογίου) γράφτηκε και ενημερώθηκε: 22 Ιουλίου 2022.

 

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ — Οι κοροναϊοί είναι σημαντικά παθογόνα για τον άνθρωπο και τα ζώα. Στα τέλη του 2019, ένας νέος κοροναϊός εντοπίστηκε ως η αιτία μιας συστάδας περιπτώσεων πνευμονίας στη Γουχάν, μια πόλη στην επαρχία Χουμπέι της Κίνας. Εξαπλώθηκε γρήγορα, με αποτέλεσμα μια επιδημία σε ολόκληρη την Κίνα, ακολουθούμενη από έναν αυξανόμενο αριθμό κρουσμάτων σε άλλες χώρες σε όλο τον κόσμο. Τον Φεβρουάριο του 2020, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας όρισε την ασθένεια COVID-19, η οποία σημαίνει νόσος του κορωνοϊού 2019. Ο ιός που προκαλεί το COVID-19 χαρακτηρίζεται ως σοβαρό οξύ αναπνευστικό σύνδρομο κοροναϊός 2 (SARS-CoV-2). προηγουμένως, αναφερόταν ως 2019-nCoV.

2. ΑΣΥΜΠΤΩΜΑΤΙΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ●Σε ένα ξέσπασμα COVID-19 σε κρουαζιερόπλοιο όπου σχεδόν όλοι οι επιβάτες και το προσωπικό υποβλήθηκαν σε έλεγχο για SARS-CoV-2, περίπου το 19 % του πληθυσμού στο πλοίο βρέθηκε θετικός. Το 58 % από τις 712 επιβεβαιωμένες περιπτώσεις COVID-19 ήταν ασυμπτωματικές κατά τη στιγμή της διάγνωσης []. Σε μελέτες υποομάδων αυτών των ασυμπτωματικών ατόμων, που νοσηλεύτηκαν και παρακολουθήθηκαν, περίπου το 77 έως 89 % παρέμεινε ασυμπτωματικό με την πάροδο του χρόνου.

●Άλλες μελέτες, ιδιαίτερα αυτές που πραγματοποιήθηκαν σε νεότερους πληθυσμούς, έχουν αναφέρει υψηλότερα ποσοστά λοιμώξεων που είναι ασυμπτωματικές. Για παράδειγμα, σε ένα ξέσπασμα σε αεροπλανοφόρο, το ένα τέταρτο του πληρώματος, μεταξύ των οποίων η μέση ηλικία ήταν 27 έτη, βρέθηκε θετικό στον SARS-CoV-2. Μεταξύ των 1271 περιπτώσεων, μόνο το 22% ήταν συμπτωματικό τη στιγμή της δοκιμών και το 43 % παρέμεινε ασυμπτωματικό καθ' όλη την περίοδο παρατήρησης. Υψηλά ποσοστά ασυμπτωματικής λοίμωξης έχουν επίσης αναφερθεί μεταξύ των εγκύων που παρουσιάζονται για τοκετό. Οι ασθενείς με ασυμπτωματική λοίμωξη μπορεί να έχουν αντικειμενικές κλινικές ανωμαλίες.

3. ΒΑΡΥΤΗΤΑ ΤΗΣ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΙΚΗΣ ΛΟΙΜΩΞΗΣ: ●Φάσμα σοβαρότητας λοίμωξης – Το φάσμα της συμπτωματικής λοίμωξης κυμαίνεται από ήπια έως κρίσιμη. οι περισσότερες λοιμώξεις δεν είναι σοβαρές. Συγκεκριμένα, μια έκθεση από το Κινεζικό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων κατά τους πρώτους μήνες της πανδημίας περιελάμβανε περίπου 44.500 επιβεβαιωμένες λοιμώξεις και διαπίστωσε τα ακόλουθα:

•Ήπια νόσος (καμία ή ήπια πνευμονία) αναφέρθηκε στο 81%.

•Σοβαρή νόσος (π.χ. με δύσπνοια, υποξία ή >50% συμμετοχή των πνευμόνων στην απεικόνιση εντός 24 έως 48 ωρών) αναφέρθηκε στο 14%.

•Κρίσιμη νόσος (π.χ. με αναπνευστική ανεπάρκεια, σοκ ή πολυοργανική δυσλειτουργία) αναφέρθηκε στο 5%.

•Το συνολικό ποσοστό θνησιμότητας ήταν 2,3%. δεν αναφέρθηκαν θάνατοι μεταξύ των μη κρίσιμων περιπτώσεων.

Ομοίως, σε μια αναφορά 1,3 εκατομμυρίων περιπτώσεων που αναφέρθηκαν στα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC) των Ηνωμένων Πολιτειών έως το τέλος Μαΐου 2020, το 14% νοσηλεύτηκε, το 2% εισήχθη στη μονάδα εντατικής θεραπείας (ΜΕΘ) και 5 % πέθαναν. Ο ατομικός κίνδυνος σοβαρής ασθένειας ποικίλλει ανάλογα με την ηλικία, τις υποκείμενες συννοσηρότητες και την κατάσταση εμβολιασμού.

●Ποσοστά θνησιμότητας λόγω μόλυνσης – Το ποσοστό θνησιμότητας κρουσμάτων υποδεικνύει μόνο το ποσοστό θνησιμότητας μεταξύ των τεκμηριωμένων περιπτώσεων. Δεδομένου ότι πολλές λοιμώξεις SARS-CoV-2 είναι ασυμπτωματικές και πολλές ήπιες λοιμώξεις δεν διαγιγνώσκονται, το ποσοστό θνησιμότητας από μόλυνση (δηλαδή, το εκτιμώμενο ποσοστό θνησιμότητας μεταξύ όλων των ατόμων με μόλυνση) είναι σημαντικά χαμηλότερο και έχει εκτιμηθεί σε ορισμένες αναλύσεις μη εμβολιασμένων ατόμων να είναι μεταξύ 0,15 και 1%, με σημαντική ετερογένεια ανά τοποθεσία και μεταξύ των ομάδων κινδύνου. Σε μια συστηματική ανάλυση που υπολόγισε τον συνολικό αριθμό των κοινοτικών λοιμώξεων μέσω ερευνών οροθετικού επιπολασμού από 53 χώρες (συμπεριλαμβανομένων και των ρυθμίσεων πλούσιων σε πόρους και περιορισμένων πόρων) πριν από τη διαθεσιμότητα του εμβολίου, το ποσοστό θνησιμότητας από μόλυνση [IFR] ήταν 0,005% σε 1 έτος, μειώθηκε σε 0,002% έως την ηλικία των 7 ετών και αυξήθηκε εκθετικά μετά από αυτό: 0,006% στην ηλικία των 15 ετών, 0,06% στην ηλικία των 30 ετών, 0,4% στην ηλικία των 50 ετών, 2,9% στην ηλικία 70 ετών και 20% στην ηλικία των 90 ετών. Η διάμεση τιμή IFR μειώθηκε από 0,47 % τον Απρίλιο του 2020 σε 0,33% τον Μάρτιο του 2021.

●Ποσοστά θνησιμότητας μεταξύ νοσηλευόμενων ασθενών – Μεταξύ των νοσηλευόμενων ασθενών, ο κίνδυνος κρίσιμης ή θανατηφόρας νόσου είναι υψηλός μεταξύ των μη εμβολιασμένων ατόμων και το ποσοστό θνησιμότητας εντός νοσοκομείου που σχετίζεται με το COVID-19 είναι υψηλότερο από αυτό για τη γρίπη. Για παράδειγμα, σε μια Ηνωμένη Έρευνα στις πολιτείες σε περισσότερους από 16.000 ασθενείς που νοσηλεύτηκαν για COVID-19 μεταξύ Μαρτίου και Δεκεμβρίου 2020, το ποσοστό θνησιμότητας ήταν 11,4% συνολικά και κυμαινόταν μηνιαίως από 7,1 έως 17,1 τοις εκατό. Κατά τη διάρκεια της πανδημίας, είχαν αναφερθεί μείωση των ποσοστών θνησιμότητας εντός του νοσοκομείου, ακόμη και πριν από τον εκτεταμένο εμβολιασμό. Οι λόγοι για αυτήν την παρατήρηση είναι αβέβαιοι, αλλά πιθανές εξηγήσεις περιλαμβάνουν βελτιώσεις στη νοσοκομειακή περίθαλψη του COVID-19 και καλύτερη κατανομή των πόρων όταν τα νοσοκομεία δεν επιβαρύνονται υπερβολικά.

●Υπερβολικοί θάνατοι κατά τη διάρκεια της πανδημίας –– Ούτε το ποσοστό θνησιμότητας από κρούσματα ούτε το ποσοστό θνησιμότητας λόγω μόλυνσης αντιπροσωπεύουν το πλήρες βάρος της πανδημίας, το οποίο περιλαμβάνει την υπερβολική θνησιμότητα από άλλες παθήσεις λόγω καθυστερημένης περίθαλψης, υπερβολικά επιβαρυμένων συστημάτων υγειονομικής περίθαλψης και κοινωνικούς καθοριστικούς παράγοντες της υγείας». Μια συστηματική ανάλυση που συνέκρινε αναφορές θνησιμότητας από όλες τις αιτίες 74 χωρών το 2020 και το 2021 με εκείνες των προηγούμενων 11 ετών, υπολόγισε ένα παγκόσμιο ποσοστό υπερβάλλουσας θνησιμότητας όλων των ηλικιών 120,3 θανάτων ανά 100.000 άτομα και 28,2 εκατομμύρια θανάτους λόγω της πανδημίας COVID-19 Παγκόσμιος.

●Επίδραση του εμβολιασμού – Ο εμβολιασμός κατά του COVID-19 μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο σοβαρής ασθένειας και σχετίζεται με μειωμένη θνησιμότητα. Ο αντίκτυπος του εμβολιασμού κατά του COVID-19 συζητείται λεπτομερώς αλλού. Παράγοντες κινδύνου για σοβαρή ασθένεια — Η σοβαρή ασθένεια μπορεί να εμφανιστεί σε κατά τα άλλα υγιή άτομα οποιασδήποτε ηλικίας, αλλά εμφανίζεται κυρίως σε ενήλικες με προχωρημένη ηλικία ή ορισμένες υποκείμενες ιατρικές συννοσηρότητες. Συγκεκριμένα δημογραφικά χαρακτηριστικά και εργαστηριακές ανωμαλίες έχουν επίσης συσχετιστεί με σοβαρή νόσο. Ο εμβολιασμός κατά του COVID-19 μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο σοβαρής ασθένειας. Αύξηση ηλικίας — Άτομα οποιασδήποτε ηλικίας μπορούν να αποκτήσουν λοίμωξη από SARS-CoV-2, αν και οι ενήλικες μέσης ηλικίας και άνω προσβάλλονται συχνότερα και οι ηλικιωμένοι είναι πιο πιθανό να έχουν σοβαρή νόσο. Σε αρκετές κοόρτες νοσηλευόμενων ασθενών με επιβεβαιωμένο COVID-19, η διάμεση ηλικία κυμαινόταν από 49 έως 56 έτη. Σε μια αναφορά από το Κινεζικό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων που περιελάμβανε περίπου 44.500 επιβεβαιωμένες λοιμώξεις, το 87% των ασθενών ήταν μεταξύ 30 και 79 ετών. Ομοίως, σε μια μελέτη μοντελοποίησης που βασίζεται σε δεδομένα από την ηπειρωτική Κίνα, το ποσοστό νοσηλείας για τον COVID-19 αυξήθηκε με την ηλικία, με ποσοστό 1% για τα άτομα ηλικίας 20 έως 29 ετών, ποσοστό 4% για τα άτομα ηλικίας 50 έως 59 ετών και 31. % για άτομα άνω των 80 ετών.

Η μεγαλύτερη ηλικία συνδέεται επίσης με αυξημένη θνησιμότητα. Σε μια αναφορά από το Κινεζικό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων, τα ποσοστά θνησιμότητας ήταν 8 και 15% μεταξύ των ατόμων ηλικίας 70 έως 79 ετών και 80 ετών και άνω, αντίστοιχα, σε αντίθεση με το ποσοστό θνησιμότητας 2,3% σε ολόκληρη την κοόρτη. Σε μια ανάλυση από το Ηνωμένο Βασίλειο, ο κίνδυνος θανάτου μεταξύ ατόμων ηλικίας 80 ετών και άνω ήταν 20πλάσιος από εκείνον μεταξύ ατόμων ηλικίας 50 έως 59 ετών. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, 2449 ασθενείς που διαγνώστηκαν με COVID-19 μεταξύ 12 Φεβρουαρίου και 16 Μαρτίου 2020, είχαν διαθέσιμες πληροφορίες ηλικίας, νοσηλείας και ΜΕΘ. Το 67% των περιπτώσεων διαγνώστηκε σε άτομα ηλικίας ≥45 ετών και, παρόμοια με τα ευρήματα από την Κίνα, η θνησιμότητα ήταν υψηλότερη μεταξύ των ηλικιωμένων ατόμων, με το 80% των θανάτων να σημειώνονται σε άτομα ηλικίας ≥65 ετών. Αντίθετα, τα άτομα ηλικίας 18 έως 34 ετών αντιπροσώπευαν μόνο το 5% των ενηλίκων που νοσηλεύτηκαν για COVID-19 σε μια μεγάλη μελέτη βάσης δεδομένων υγειονομικής περίθαλψης και είχαν ποσοστό θνησιμότητας 2,7% . Η νοσογόνος παχυσαρκία, η υπέρταση και το ανδρικό φύλο συσχετίστηκαν με τη θνησιμότητα σε αυτήν την ηλικιακή ομάδα.

Η συμπτωματική λοίμωξη σε παιδιά και εφήβους είναι συνήθως ήπια, αν και ένα μικρό ποσοστό εμφανίζει σοβαρή έως και θανατηφόρα νόσο. Οι λεπτομέρειες του COVID-19 στα παιδιά συζητούνται αλλού. Συννοσηρότητες — Πολλαπλές συννοσηρότητες και υποκείμενες καταστάσεις έχουν συσχετιστεί με σοβαρή ασθένεια (δηλαδή, λοίμωξη που οδηγεί σε νοσηλεία, εισαγωγή στη ΜΕΘ, διασωλήνωση ή μηχανικό αερισμό ή θάνατο). Αν και σοβαρή ασθένεια μπορεί να εμφανιστεί σε οποιοδήποτε άτομο, τα περισσότερα με σοβαρή νόσο έχουν τουλάχιστον έναν παράγοντα κινδύνου. Σε μια αναφορά 355 ασθενών που πέθαναν με COVID-19 στην Ιταλία, ο μέσος αριθμός προϋπαρχόντων συννοσηροτήτων ήταν 2,7 και μόνο 3 ασθενείς δεν είχαν υποκείμενη πάθηση.

Εργαστηριακές ανωμαλίες — Ιδιαίτερα εργαστηριακά χαρακτηριστικά έχουν επίσης συσχετιστεί με χειρότερα αποτελέσματα. Αυτά περιλαμβάνουν:

• Λεμφοπενία

•Θρομβοπενία •Αυξημένα ηπατικά ένζυμα •Αυξημένη γαλακτική αφυδρογονάση •Αυξημένοι δείκτες φλεγμονής (π.χ. C-αντιδρώσα πρωτεΐνη, φερριτίνη) και φλεγμονώδεις κυτοκίνες (π.χ. ιντερλευκίνη 6 και παράγοντας νέκρωσης όγκου-άλφα) •Αυξημένο D-διμερές (>1 mcg/mL ) • Αυξημένος χρόνος προθρομβίνης • Αυξημένη τροπονίνη • Αυξημένη κρεατινοφωσφοκινάση • Οξεία νεφρική βλάβη Για παράδειγμα, σε μια μελέτη, προοδευτική μείωση του αριθμού των λεμφοκυττάρων και αύξηση του D-διμερούς με την πάροδο του χρόνου παρατηρήθηκαν σε μη επιζώντες σε σύγκριση με πιο σταθερά επίπεδα σε επιζώντες . Οι ελλείψεις σε ορισμένα μικροθρεπτικά συστατικά, ιδιαίτερα η βιταμίνη D, έχουν συσχετιστεί με πιο σοβαρή ασθένεια σε μελέτες παρατήρησης, αλλά πολλαπλοί συγχυτικοί παράγοντες πιθανόν να επηρεάζουν τις παρατηρούμενες συσχετίσεις. Επίσης, δεν υπάρχουν στοιχεία υψηλής ποιότητας ότι η αντιστροφή των ελλείψεων μικροθρεπτικών συστατικών με συμπληρώματα βελτιώνει τα αποτελέσματα του COVID-19.

Ιικοί παράγοντες — Οι ασθενείς με σοβαρή νόσο έχει επίσης αναφερθεί ότι έχουν υψηλότερα επίπεδα ιικού ριβονουκλεϊκού οξέος (RNA) σε αναπνευστικά δείγματα από εκείνους με ηπιότερη νόσο, αν και ορισμένες μελέτες δεν έχουν βρει συσχέτιση μεταξύ των επιπέδων του αναπνευστικού ιικού RNA και της σοβαρότητας της νόσου. Η ανίχνευση του ιικού RNA στο αίμα έχει συσχετιστεί με σοβαρή νόσο, συμπεριλαμβανομένης της βλάβης οργάνων (π.χ. πνεύμονες, καρδιά, νεφρό), πηκτικότητα και θνησιμότητα.

Γενετικοί παράγοντες — Οι γενετικοί παράγοντες του ξενιστή αξιολογούνται επίσης για συσχετίσεις με σοβαρή νόσο.

Για παράδειγμα, μια μελέτη συσχέτισης σε όλο το γονιδίωμα εντόπισε μια σχέση μεταξύ πολυμορφισμών στα γονίδια που κωδικοποιούν την ομάδα αίματος ABO και αναπνευστικής ανεπάρκειας από τον COVID-19 (τύπου Α που σχετίζεται με υψηλότερο κίνδυνο). Ο τύπος Ο έχει συσχετιστεί με χαμηλότερο κίνδυνο τόσο μόλυνσης όσο και σοβαρής ασθένειας. 4. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ Περίοδος επώασης — Η περίοδος επώασης για τον COVID-19 είναι γενικά εντός 14 ημερών μετά την έκθεση, με τις περισσότερες περιπτώσεις να εμφανίζονται περίπου τέσσερις έως πέντε ημέρες μετά την έκθεση. Η διάμεση περίοδος επώασης για την παραλλαγή Omicron SARS-CoV-2 (B.1.1.159) φαίνεται να είναι ελαφρώς μικρότερη, με τα συμπτώματα να εμφανίζονται αρχικά περίπου στις τρεις ημέρες. Σε μια μελέτη 1099 ασθενών με επιβεβαιωμένο συμπτωματικό COVID-19, η διάμεση περίοδος επώασης ήταν τέσσερις ημέρες (διατεταρτημόριο εύρος δύο έως επτά ημερών). Υπάρχει μια αναφορά που προτείνει μεγαλύτερη διάμεση περίοδο επώασης 7,8 ημερών, με 5 έως 10% των ατόμων να εμφανίζουν συμπτώματα 14 ημέρες ή περισσότερες μετά την έκθεση.

Αρχική εμφάνιση — Μεταξύ των ασθενών με συμπτωματικό COVID-19, ο βήχας, οι μυαλγίες και ο πονοκέφαλος είναι τα πιο συχνά αναφερόμενα συμπτώματα. Άλλα χαρακτηριστικά, όπως η διάρροια, ο πονόλαιμος και οι ανωμαλίες της όσφρησης ή της γεύσης, περιγράφονται επίσης καλά. Τα ήπια συμπτώματα του ανώτερου αναπνευστικού (π.χ. ρινική συμφόρηση, φτέρνισμα) φαίνεται να είναι πιο συχνά με την παραλλαγή Delta και Omicron. Η πνευμονία είναι η πιο συχνή σοβαρή εκδήλωση λοίμωξης, που χαρακτηρίζεται κυρίως από πυρετό, βήχα, δύσπνοια και αμφοτερόπλευρες διηθήσεις στην απεικόνιση του θώρακα. Αν και ορισμένα κλινικά χαρακτηριστικά (ιδιαίτερα οι διαταραχές της όσφρησης ή της γεύσης) είναι πιο κοινά με τον COVID-19 από ό,τι με άλλες ιογενείς λοιμώξεις του αναπνευστικού, δεν υπάρχουν συγκεκριμένα συμπτώματα ή σημεία που να μπορούν να διακρίνουν αξιόπιστα το COVID-19. Ωστόσο, η ανάπτυξη δύσπνοιας περίπου μία εβδομάδα μετά την έναρξη των αρχικών συμπτωμάτων μπορεί να υποδηλώνει COVID-19. Σε μια αναφορά με περισσότερα από 370.000 επιβεβαιωμένα κρούσματα COVID-19 από τον Ιανουάριο έως τον Μάιο 2020 με γνωστή κατάσταση συμπτωμάτων που αναφέρθηκε στο CDC στις Ηνωμένες Πολιτείες, βήχα (50%), πυρετό (43%), μυαλγίες (36%) και κεφαλαλγία ( 34%) ήταν τα πιο συχνά εμφανιζόμενα συμπτώματα. Άλλες μελέτες κοόρτης ασθενών με επιβεβαιωμένο COVID-19 έχουν αναφέρει παρόμοια σειρά κλινικών ευρημάτων. Σε μια μελέτη παρατήρησης που αξιολόγησε τα αναφερόμενα κλινικά συμπτώματα 63.000 επιβεβαιωμένων περιπτώσεων COVID-19 από δύο χρονικές περιόδους (Ιούνιος έως Νοέμβριος 2021 όταν κυριαρχούσε η παραλλαγή Delta και Δεκέμβριος 2021 έως Ιανουάριος 2022 όταν κυριαρχούσε το Omicron), ρινική συμφόρηση (77 έως 82%) ), πονοκέφαλος (75 έως 78%), φτέρνισμα (63 έως 71%) και πονόλαιμος (61 έως 71%) ήταν τα πιο κοινά συμπτώματα. ●Πυρετός − Ο πυρετός δεν είναι ένα καθολικό εύρημα κατά την παρουσίαση, ακόμη και μεταξύ των νοσηλευόμενων κοορτών. Σε μια μελέτη, πυρετός αναφέρθηκε σε όλους σχεδόν τους ασθενείς, αλλά περίπου το 20% είχε πολύ χαμηλό πυρετό <100,4°F (38°C) [. Σε μια άλλη μελέτη 1099 ασθενών από τη Γουχάν και άλλες περιοχές στην Κίνα, ο πυρετός (που ορίζεται ως θερμοκρασία στη μασχάλη πάνω από 37,5 °C) ήταν παρών μόνο στο 44% κατά την εισαγωγή, αλλά τελικά σημειώθηκε στο 89% κατά τη διάρκεια της νοσηλείας. Σε μια μελέτη με περισσότερους από 5000 ασθενείς που νοσηλεύτηκαν με COVID-19 στη Νέα Υόρκη, μόνο το 31% είχε θερμοκρασία >100,4°F (38°C) κατά την παρουσίαση.

●Ανωμαλίες όσφρησης και γεύσης −•Θρομβοπενία •Αυξημένα ηπατικά ένζυμα •Αυξημένη γαλακτική αφυδρογονάση •Αυξημένοι δείκτες φλεγμονής (π.χ. C-αντιδρώσα πρωτεΐνη, φερριτίνη) και φλεγμονώδεις κυτοκίνες (π.χ. ιντερλευκίνη 6 και παράγοντας νέκρωσης όγκου-άλφα) •Αυξημένο D-διμερές (>1 mcg/mL ) • Αυξημένος χρόνος προθρομβίνης • Αυξημένη τροπονίνη • Αυξημένη κρεατινοφωσφοκινάση • Οξεία νεφρική βλάβη Για παράδειγμα, σε μια μελέτη, προοδευτική μείωση του αριθμού των λεμφοκυττάρων και αύξηση του D-διμερούς με την πάροδο του χρόνου παρατηρήθηκαν σε μη επιζώντες σε σύγκριση με πιο σταθερά επίπεδα σε επιζώντες . Οι ελλείψεις σε ορισμένα μικροθρεπτικά συστατικά, ιδιαίτερα η βιταμίνη D, έχουν συσχετιστεί με πιο σοβαρή ασθένεια σε μελέτες παρατήρησης, αλλά πολλαπλοί συγχυτικοί παράγοντες πιθανόν να επηρεάζουν τις παρατηρούμενες συσχετίσεις. Επίσης, δεν υπάρχουν στοιχεία υψηλής ποιότητας ότι η αντιστροφή των ελλείψεων μικροθρεπτικών συστατικών με συμπληρώματα βελτιώνει τα αποτελέσματα του COVID-19.

Ιικοί παράγοντες — Οι ασθενείς με σοβαρή νόσο έχει επίσης αναφερθεί ότι έχουν υψηλότερα επίπεδα ιικού ριβονουκλεϊκού οξέος (RNA) σε αναπνευστικά δείγματα από εκείνους με ηπιότερη νόσο, αν και ορισμένες μελέτες δεν έχουν βρει συσχέτιση μεταξύ των επιπέδων του αναπνευστικού ιικού RNA και της σοβαρότητας της νόσου. Η ανίχνευση του ιικού RNA στο αίμα έχει συσχετιστεί με σοβαρή νόσο, συμπεριλαμβανομένης της βλάβης οργάνων (π.χ. πνεύμονες, καρδιά, νεφρό), πηκτικότητα και θνησιμότητα.

Γενετικοί παράγοντες — Οι γενετικοί παράγοντες του ξενιστή αξιολογούνται επίσης για συσχετίσεις με σοβαρή νόσο.

Για παράδειγμα, μια μελέτη συσχέτισης σε όλο το γονιδίωμα εντόπισε μια σχέση μεταξύ πολυμορφισμών στα γονίδια που κωδικοποιούν την ομάδα αίματος ABO και αναπνευστικής ανεπάρκειας από τον COVID-19 (τύπου Α που σχετίζεται με υψηλότερο κίνδυνο). Ο τύπος Ο έχει συσχετιστεί με χαμηλότερο κίνδυνο τόσο μόλυνσης όσο και σοβαρής ασθένειας. 4. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ Περίοδος επώασης — Η περίοδος επώασης για τον COVID-19 είναι γενικά εντός 14 ημερών μετά την έκθεση, με τις περισσότερες περιπτώσεις να εμφανίζονται περίπου τέσσερις έως πέντε ημέρες μετά την έκθεση. Η διάμεση περίοδος επώασης για την παραλλαγή Omicron SARS-CoV-2 (B.1.1.159) φαίνεται να είναι ελαφρώς μικρότερη, με τα συμπτώματα να εμφανίζονται αρχικά περίπου στις τρεις ημέρες. Σε μια μελέτη 1099 ασθενών με επιβεβαιωμένο συμπτωματικό COVID-19, η διάμεση περίοδος επώασης ήταν τέσσερις ημέρες (διατεταρτημόριο εύρος δύο έως επτά ημερών). Υπάρχει μια αναφορά που προτείνει μεγαλύτερη διάμεση περίοδο επώασης 7,8 ημερών, με 5 έως 10% των ατόμων να εμφανίζουν συμπτώματα 14 ημέρες ή περισσότερες μετά την έκθεση.

Αρχική εμφάνιση — Μεταξύ των ασθενών με συμπτωματικό COVID-19, ο βήχας, οι μυαλγίες και ο πονοκέφαλος είναι τα πιο συχνά αναφερόμενα συμπτώματα. Άλλα χαρακτηριστικά, όπως η διάρροια, ο πονόλαιμος και οι ανωμαλίες της όσφρησης ή της γεύσης, περιγράφονται επίσης καλά. Τα ήπια συμπτώματα του ανώτερου αναπνευστικού (π.χ. ρινική συμφόρηση, φτέρνισμα) φαίνεται να είναι πιο συχνά με την παραλλαγή Delta και Omicron. Η πνευμονία είναι η πιο συχνή σοβαρή εκδήλωση λοίμωξης, που χαρακτηρίζεται κυρίως από πυρετό, βήχα, δύσπνοια και αμφοτερόπλευρες διηθήσεις στην απεικόνιση του θώρακα. Αν και ορισμένα κλινικά χαρακτηριστικά (ιδιαίτερα οι διαταραχές της όσφρησης ή της γεύσης) είναι πιο κοινά με τον COVID-19 από ό,τι με άλλες ιογενείς λοιμώξεις του αναπνευστικού, δεν υπάρχουν συγκεκριμένα συμπτώματα ή σημεία που να μπορούν να διακρίνουν αξιόπιστα το COVID-19. Ωστόσο, η ανάπτυξη δύσπνοιας περίπου μία εβδομάδα μετά την έναρξη των αρχικών συμπτωμάτων μπορεί να υποδηλώνει COVID-19. Σε μια αναφορά με περισσότερα από 370.000 επιβεβαιωμένα κρούσματα COVID-19 από τον Ιανουάριο έως τον Μάιο 2020 με γνωστή κατάσταση συμπτωμάτων που αναφέρθηκε στο CDC στις Ηνωμένες Πολιτείες, βήχα (50%), πυρετό (43%), μυαλγίες (36%) και κεφαλαλγία ( 34%) ήταν τα πιο συχνά εμφανιζόμενα συμπτώματα. Άλλες μελέτες κοόρτης ασθενών με επιβεβαιωμένο COVID-19 έχουν αναφέρει παρόμοια σειρά κλινικών ευρημάτων. Σε μια μελέτη παρατήρησης που αξιολόγησε τα αναφερόμενα κλινικά συμπτώματα 63.000 επιβεβαιωμένων περιπτώσεων COVID-19 από δύο χρονικές περιόδους (Ιούνιος έως Νοέμβριος 2021 όταν κυριαρχούσε η παραλλαγή Delta και Δεκέμβριος 2021 έως Ιανουάριος 2022 όταν κυριαρχούσε το Omicron), ρινική συμφόρηση (77 έως 82%) ), πονοκέφαλος (75 έως 78%), φτέρνισμα (63 έως 71%) και πονόλαιμος (61 έως 71%) ήταν τα πιο κοινά συμπτώματα. ●Πυρετός − Ο πυρετός δεν είναι ένα καθολικό εύρημα κατά την παρουσίαση, ακόμη και μεταξύ των νοσηλευόμενων κοορτών. Σε μια μελέτη, πυρετός αναφέρθηκε σε όλους σχεδόν τους ασθενείς, αλλά περίπου το 20% είχε πολύ χαμηλό πυρετό <100,4°F (38°C) [. Σε μια άλλη μελέτη 1099 ασθενών από τη Γουχάν και άλλες περιοχές στην Κίνα, ο πυρετός (που ορίζεται ως θερμοκρασία στη μασχάλη πάνω από 37,5 °C) ήταν παρών μόνο στο 44% κατά την εισαγωγή, αλλά τελικά σημειώθηκε στο 89% κατά τη διάρκεια της νοσηλείας. Σε μια μελέτη με περισσότερους από 5000 ασθενείς που νοσηλεύτηκαν με COVID-19 στη Νέα Υόρκη, μόνο το 31% είχε θερμοκρασία >100,4°F (38°C) κατά την παρουσίαση.

●Ανωμαλίες όσφρησης και γεύσης −Σε ορισμένες μελέτες, έχουν αναφερθεί συχνά διαταραχές της όσφρησης και της γεύσης (π.χ. ανοσμία και δυσγευσία), αν και αυτές οι ανωμαλίες φαίνεται να είναι λιγότερο συχνές με την παραλλαγή Omicron. Σε μια μετα-ανάλυση μελετών παρατήρησης, οι συγκεντρωτικές εκτιμήσεις επιπολασμού για ανωμαλίες όσφρησης ή γεύσης ήταν 52 και 44% αντίστοιχα (αν και τα ποσοστά κυμαίνονταν από 5 έως 98% στις μελέτες). Σε μια έρευνα με 202 εξωτερικούς ασθενείς με ήπιο COVID-19 στην Ιταλία, το 64% ανέφερε αλλαγές στην όσφρηση ή τη γεύση και το 24% ανέφερε πολύ σοβαρές αλλοιώσεις. αλλαγές όσφρησης ή γεύσης αναφέρθηκαν ως το μόνο σύμπτωμα στο 3% συνολικά και προηγήθηκαν των συμπτωμάτων σε άλλο 12%. Ωστόσο, το ποσοστό των αντικειμενικών ανωμαλιών της όσφρησης ή της γεύσης μπορεί να είναι χαμηλότερο από τα ποσοστά που αναφέρονται μόνοι σας. Σε μια άλλη μελέτη, το 38% από τους 86 ασθενείς που ανέφεραν πλήρη έλλειψη όσφρησης τη στιγμή της αξιολόγησης είχαν φυσιολογική λειτουργία όσφρησης σε αντικειμενική δοκιμή. Οι περισσότερες υποκειμενικές διαταραχές όσφρησης και γεύσης που σχετίζονται με τον COVID-19 δεν φαίνεται να είναι μόνιμες. σε μια έρευνα παρακολούθησης στους 202 ασθενείς στην Ιταλία με COVID-19, το 89% όσων παρατήρησαν αλλοιώσεις της όσφρησης ή της γεύσης ανέφεραν ύφεση ή βελτίωση κατά τέσσερις εβδομάδες.

●Γαστρεντερικά ευρήματα − Αν και δεν σημειώνονται στην πλειονότητα των ασθενών, τα γαστρεντερικά συμπτώματα (π.χ. ναυτία και διάρροια) μπορεί να είναι το παρόν παράπονο σε ορισμένους ασθενείς. Σε μια συστηματική ανασκόπηση μελετών που αναφέρουν γαστρεντερικά συμπτώματα σε ασθενείς με επιβεβαιωμένο COVID-19, ο συγκεντρωτικός επιπολασμός ήταν 18% συνολικά, με διάρροια, ναυτία/έμετο ή κοιλιακό άλγος που αναφέρθηκαν σε 13, 10 και 9% αντίστοιχα.

●Δερματολογικά ευρήματα − Μπορεί να εμφανιστεί μια σειρά από δερματολογικά ευρήματα σε ασθενείς με COVID-19. Έχουν αναφερθεί αναφορές για ωχρά κηλιδοβλατιδώδες/νοσηροειδές, κνίδωση και φυσαλιδώδη εξανθήματα και παροδικά livedo reticularis. Έχουν επίσης περιγραφεί κοκκινωπό-μοβ οζίδια στα περιφερικά δάχτυλα, παρόμοια σε εμφάνιση με το pernio (chilblains), ή τα «δάχτυλα των ποδιών COVID», κυρίως σε εφήβους και νεαρούς ενήλικες με κατά τα άλλα ασυμπτωματική ή ήπια λοίμωξη. Σε ορισμένες περιπτώσεις, αυτά αναπτύχθηκαν έως και αρκετές εβδομάδες μετά τα αρχικά συμπτώματα του COVID-19.

●Άλλα ευρήματα − Μπορεί να εμφανιστεί επιπεφυκίτιδα. Άλλες κλινικές εκδηλώσεις, όπως πτώσεις, γενική επιδείνωση της υγείας και παραλήρημα, έχουν αναφερθεί σε ηλικιωμένους ενήλικες, ιδιαίτερα σε αυτούς άνω των 80 ετών και σε αυτούς με υποκείμενη νευρογνωστική έκπτωση].

Έχουν περιγραφεί αρκετές επιπλοκές του COVID-19:

●Αναπνευστική ανεπάρκεια – Το σύνδρομο οξείας αναπνευστικής δυσχέρειας (ARDS) είναι η κύρια επιπλοκή σε ασθενείς με σοβαρή νόσο και μπορεί να εκδηλωθεί λίγο μετά την έναρξη της δύσπνοιας. Στη μελέτη 138 ασθενών που περιγράφηκαν παραπάνω, το ARDS αναπτύχθηκε στο 20% κατά μέσο όρο οκτώ ημέρες μετά την έναρξη των συμπτωμάτων. Ο μηχανικός αερισμός εφαρμόστηκε σε 12,3% .σε μεγάλες μελέτες από τις Ηνωμένες Πολιτείες, 12 έως 24% των νοσηλευόμενων ασθενών χρειάστηκαν μηχανικό αερισμό.

●Καρδιακές και καρδιαγγειακές επιπλοκές – Άλλες επιπλοκές περιλαμβάνουν αρρυθμίες, τραυματισμό του μυοκαρδίου, καρδιακή ανεπάρκεια και σοκ, όπως αναλύεται λεπτομερώς αλλού. Θρομβοεμβολικές επιπλοκές – Η φλεβική θρομβοεμβολή, συμπεριλαμβανομένης της εκτεταμένης εν τω βάθει φλεβικής θρόμβωσης και της πνευμονικής εμβολής, είναι συχνή σε βαρέως πάσχοντες ασθενείς με COVID-19, ιδιαίτερα μεταξύ ασθενών στη μονάδα εντατικής θεραπείας (ΜΕΘ), μεταξύ των οποίων τα αναφερόμενα ποσοστά κυμαίνονται από 10 έως 40%. Έχουν επίσης αναφερθεί αρτηριακά θρομβωτικά επεισόδια, συμπεριλαμβανομένου του οξέος εγκεφαλικού (ακόμη και σε ασθενείς ηλικίας μικρότερης των 50 ετών χωρίς παράγοντες κινδύνου) και ισχαιμίας των άκρων.

●Νευρολογικές επιπλοκές – Η εγκεφαλοπάθεια είναι μια συχνή επιπλοκή του COVID-19, ιδιαίτερα μεταξύ των ασθενών σε κρίσιμη κατάσταση. Για παράδειγμα, σε μια σειρά νοσηλευόμενων ασθενών, αναφέρθηκε εγκεφαλοπάθεια στο ένα τρίτο. Το εγκεφαλικό επεισόδιο, οι κινητικές διαταραχές, τα κινητικά και αισθητηριακά ελλείμματα, η αταξία και οι επιληπτικές κρίσεις εμφανίζονται λιγότερο συχνά. .

●Φλεγμονώδεις επιπλοκές – Μερικοί ασθενείς με σοβαρή COVID-19 έχουν εργαστηριακές ενδείξεις πληθωρικής φλεγμονώδους απόκρισης, με επίμονους πυρετούς, αυξημένους δείκτες φλεγμονής (π.χ. D-διμερές, φερριτίνη) και αυξημένες προφλεγμονώδεις κυτοκίνες. Αυτές οι εργαστηριακές ανωμαλίες έχουν συσχετιστεί με κρίσιμες και θανατηφόρες ασθένειες. Αν και αυτά τα χαρακτηριστικά είχαν παρομοιαστεί με το σύνδρομο απελευθέρωσης κυτοκίνης (π.χ. σε απόκριση στην ανοσοθεραπεία Τ-λεμφοκυττάρων), τα επίπεδα των προφλεγμονωδών κυτοκινών στον COVID-19 είναι σημαντικά χαμηλότερα από αυτά που παρατηρούνται με το σύνδρομο απελευθέρωσης κυτοκίνης καθώς και με τη σήψη. Έχουν περιγραφεί άλλες φλεγμονώδεις επιπλοκές και εκδηλώσεις που προκαλούνται από αυτοαντισώματα. Μπορεί να εμφανιστεί σύνδρομο Guillain-Barré, με έναρξη 5 έως 10 ημέρες μετά τα αρχικά συμπτώματα. Ένα πολυσυστηματικό φλεγμονώδες σύνδρομο με κλινικά χαρακτηριστικά παρόμοια με εκείνα της νόσου Kawasaki και του συνδρόμου τοξικού σοκ έχει επίσης περιγραφεί σε παιδιά με COVID-19. Στους σπάνιους ενήλικες στους οποίους έχει αναφερθεί, αυτό το σύνδρομο έχει χαρακτηριστεί από σημαντικά αυξημένους φλεγμονώδεις δείκτες και πολυοργανική δυσλειτουργία (ιδίως καρδιακή δυσλειτουργία). ●Δευτερογενείς λοιμώξεις –Δευτερογενείς λοιμώξεις εμφανίζονται στη μειοψηφία των ασθενών με COVID-19. Σε μια συστηματική ανασκόπηση 118 μελετών, το ποσοστό βακτηριακών συνλοιμώξεων (που εντοπίστηκαν τη στιγμή της διάγνωσης του COVID-19) ήταν 8% και το ποσοστό βακτηριακών υπερλοιμώξεων (που εντοπίστηκαν κατά τη φροντίδα για τον COVID-19) ήταν 20% . Οι Klebsiella pneumoniae, Streptococcus pneumoniae και Staphylococcus aureus ήταν τα πιο κοινά παθογόνα που μολύνουν ταυτόχρονα και το Acinetobacter spp ήταν τα πιο κοινά παθογόνα υπερμόλυνσης. Μια μετα-ανάλυση 22 μελετών εξέτασε βακτηριακές, μυκητιασικές και ιικές υπερλοιμώξεις και βρήκε ποσοστό υπερμόλυνσης 16%. Ο ιός Epstein-Barr ήταν ο πιο συχνός οργανισμός, ακολουθούμενος από Pseudomonas aeruginosa, Escherichia coli, Acinetobacter baumannii, Hemophilus influenza και η διεισδυτική πνευμονική ασπεργίλλωση. Οι μυκητιασικές επιλοιμώξεις αποτελούν κίνδυνο σε ορισμένους πληθυσμούς. Αρκετές αναφορές έχουν περιγράψει την επεμβατική ασπεργίλλωση σε βαρέως πάσχοντες ανοσοεπαρκείς ασθενείς με ARDS από COVID-19, αν και η συχνότητα ποικίλλει ευρέως μεταξύ των αναφορών, εν μέρει λόγω διαφορών στα διαγνωστικά κριτήρια] Περιπτώσεις βλεννομυκητίασης σε ασθενείς με οξύ και πρόσφατο COVID-19 έχουν επίσης αναφέρθηκε, ιδίως από την Ινδία· η ρινοκογχική περιοχή είναι η πιο κοινή εστία μόλυνσης και οι παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν τον σακχαρώδη διαβήτη και τη λήψη γλυκοκορτικοειδών]. Μελέτες αυτοψίας έχουν σημειώσει ανιχνεύσιμο RNA του SARS-CoV-2 (και, σε ορισμένες περιπτώσεις, αντιγόνο) στους νεφρούς, το συκώτι, την καρδιά, τον εγκέφαλο και το αίμα εκτός από τα δείγματα της αναπνευστικής οδού, υποδηλώνοντας ότι ο ιός διαδίδεται συστηματικά σε ορισμένες περιπτώσεις. Το εάν οι άμεσες ιικές κυτταροπαθητικές επιδράσεις σε αυτές τις θέσεις συμβάλλουν στις επιπλοκές που παρατηρούνται είναι αβέβαιο. Ανάρρωση και μακροπρόθεσμα επακόλουθα — Ο χρόνος ανάρρωσης από τον COVID-19 ποικίλλει σε μεγάλο βαθμό και εξαρτάται από την ηλικία, την κατάσταση εμβολιασμού και τις προϋπάρχουσες συννοσηρότητες εκτός από τη σοβαρότητα της νόσου. Τα άτομα με ήπια λοίμωξη αναμένεται να αναρρώσουν σχετικά γρήγορα (π.χ. εντός δύο εβδομάδων), ενώ πολλά άτομα με σοβαρή νόσο έχουν περισσότερο χρόνο για να αναρρώσουν (π.χ. δύο έως τρεις μήνες). Τα πιο κοινά επίμονα συμπτώματα περιλαμβάνουν κόπωση, προβλήματα μνήμης, δύσπνοια, πόνο στο στήθος, βήχα και γνωστικό έλλειμμα. Τα δεδομένα υποδηλώνουν επίσης τη δυνατότητα για συνεχιζόμενη αναπνευστική ανεπάρκεια και καρδιακά επακόλουθα. Ορισμένοι ασθενείς που έχουν αναρρώσει από τον COVID-19 έχουν επίμονα ή επανειλημμένα θετικά τεστ ενίσχυσης νουκλεϊκού οξέος για SARS-CoV-2. Αν και η υποτροπιάζουσα λοίμωξη ή επαναμόλυνση δεν μπορεί να αποκλειστεί οριστικά σε αυτές τις ρυθμίσεις, τα στοιχεία δείχνουν ότι αυτές είναι απίθανες. 5. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ευρήματα — Τα κοινά εργαστηριακά ευρήματα μεταξύ των νοσηλευόμενων ασθενών με COVID-19 περιλαμβάνουν λεμφοπενία, αυξημένα επίπεδα αμινοτρανσαμινασών, αυξημένα επίπεδα γαλακτικής αφυδρογονάσης, αυξημένους δείκτες φλεγμονής (π. δοκιμές. Η λεμφοπενία είναι ιδιαίτερα συχνή, παρόλο που ο συνολικός αριθμός λευκών αιμοσφαιρίων μπορεί να ποικίλλει. Για παράδειγμα, σε μια σειρά 393 ενηλίκων ασθενών που νοσηλεύτηκαν με COVID-19 στη Νέα Υόρκη, το 90% είχε αριθμό λεμφοκυττάρων <1500/microL. λευκοκυττάρωση (>10.000/microL) και λευκοπενία (<4000/microL) αναφέρθηκαν έκαστη σε περίπου 15%. Κατά την εισαγωγή, πολλοί ασθενείς με πνευμονία έχουν φυσιολογικά επίπεδα προκαλσιτονίνης ορού. Ωστόσο, σε όσους χρειάζονται φροντίδα στη ΜΕΘ, είναι πιο πιθανό να είναι αυξημένα.

6. ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ Ακτινογραφίες θώρακος — Οι ακτινογραφίες θώρακος μπορεί να είναι φυσιολογικές σε πρώιμη ή ήπια νόσο. Σε μια αναδρομική μελέτη 64 ασθενών στο Χονγκ Κονγκ με τεκμηριωμένη COVID-19, το 20% δεν είχε καμία ανωμαλία στην ακτινογραφία θώρακος σε κανένα σημείο κατά τη διάρκεια της νόσου. Συνήθη μη φυσιολογικά ευρήματα ακτινογραφίας ήταν η σταθεροποίηση και η αδιαφάνεια από εσμυρισμένο γυαλί, με αμφίπλευρη, περιφερική και κατώτερη πνευμονική ζώνη. Η προσβολή των πνευμόνων αυξήθηκε κατά τη διάρκεια της νόσου, με κορύφωση σε βαρύτητα στις 10 έως 12 ημέρες μετά την έναρξη των συμπτωμάτων. Ο αυθόρμητος πνευμοθώρακας έχει επίσης περιγραφεί, αν και είναι σχετικά σπάνιος. Σε μια αναδρομική ανασκόπηση περισσότερων από 70.000 ασθενών με COVID-19 που αξιολογήθηκαν σε τμήματα επειγόντων περιστατικών σε όλη την Ισπανία, εντοπίστηκε αυθόρμητος πνευμοθώρακας σε 40 ασθενείς (0,56%).

Η αξονική τομογραφία θώρακα σε ασθενείς με COVID-19 επιδεικνύει συχνότερα αδιαφάνεια από εσμυρισμένο γυαλί με ή χωρίς παγιωτικές ανωμαλίες, σύμφωνα με την ιογενή πνευμονία. Για παράδειγμα, σε μια συστηματική ανασκόπηση μελετών που αξιολογούσαν τα ευρήματα CT θώρακα σε περισσότερους από 2700 ασθενείς με COVID-19, σημειώθηκαν οι ακόλουθες ανωμαλίες:

●Θολές γυαλιού – 83% ●Θολώσεις εδάφους με μικτή ενοποίηση – 58% ●Πύκνωση παρακείμενου υπεζωκότα – 52% ●Πύκνωση μεσολόβιου διαφράγματος – 48% ● Αεροβρογχογραφήματα – 46% άλλα λιγότερο κοινά ευρήματα -θολώσεις γυαλιού με υπερτιθέμενη πάχυνση του διαφράγματος), βρογχεκτασίες, υπεζωκοτική συλλογή, περικαρδιακή συλλογή και λεμφαδενοπάθεια. Οι ανωμαλίες της αξονικής τομογραφίας θώρακα στον COVID-19 είναι συχνά αμφοτερόπλευρες, έχουν περιφερική κατανομή και αφορούν τους κάτω λοβούς. Αν και αυτά τα ευρήματα είναι κοινά στον COVID-19, δεν είναι μοναδικά σε αυτόν και παρατηρούνται συχνά με άλλες ιογενείς πνευμονίες]. Σε μια μελέτη 1014 ασθενών στη Γουχάν που υποβλήθηκαν τόσο σε τεστ RT-PCR όσο και σε αξονική τομογραφία θώρακος για την αξιολόγηση του COVID-19, μια «θετική» αξονική τομογραφία θώρακος για τον COVID-19 (όπως προσδιορίστηκε από τη συναίνεση δύο ακτινολόγων) είχε ευαισθησία 97 % , χρησιμοποιώντας τις δοκιμές PCR ως αναφορά. Ωστόσο, η ειδικότητα ήταν μόνο 25%]. Η χαμηλή ειδικότητα μπορεί να σχετίζεται με άλλες αιτιολογίες που προκαλούν παρόμοια ευρήματα CT. Σε μια άλλη μελέτη που συνέκρινε αξονικές τομογραφίες θώρακος από 219 ασθενείς με COVID-19 στην Κίνα και 205 ασθενείς με άλλα αίτια ιογενούς πνευμονίας στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι περιπτώσεις COVID-19 ήταν πιο πιθανό να έχουν περιφερική κατανομή (80 έναντι 57%). αδιαφάνεια γυαλιού (91 έναντι 68%), λεπτή δικτυωτή αδιαφάνεια (56 έναντι 22%), αγγειακή πάχυνση (59 έναντι 22%) και αντίστροφο πρόσημο άλω (11 έναντι 1% ), αλλά λιγότερο πιθανό να έχουν κεντρική και περιφερειακή κατανομή ( 14 έναντι 35%), βρογχογράφημα αέρα (14 έναντι 23%), πάχυνση του υπεζωκότα (15 έναντι 33%), υπεζωκοτική συλλογή (4 έναντι 39%) και λεμφαδενοπάθεια (2,7 έναντι 10%).

7. ΕΙΔΙΚΟΙ ΠΛΗΘΥΣΜΟΙ Έγκυες και θηλάζουσες γυναίκες — Η γενική προσέγγιση για την πρόληψη, την αξιολόγηση, τη διάγνωση και τη θεραπεία εγκύων γυναικών με υποψία COVID-19 είναι σε μεγάλο βαθμό παρόμοια με αυτή των μη εγκύων ατόμων. .

Παιδιά — Η συμπτωματική λοίμωξη στα παιδιά είναι συνήθως ήπια, αν και έχουν αναφερθεί σοβαρές περιπτώσεις. Επιπλέον, έχει εμφανιστεί ένα σύνδρομο μετα-COVID με τίτλο Πολυσυστημικό Φλεγμονώδες Σύνδρομο Παιδιών (MIS-C) με χαρακτηριστικά που μοιάζουν με τη νόσο Kawasaki και περιστασιακά εμφανίζουν μακροχρόνιες συνέπειες]. Οι λεπτομέρειες του COVID-19 στα παιδιά συζητούνται αλλού..

Άτομα με HIV — Τα κλινικά χαρακτηριστικά του COVID-19 εμφανίζονται τα ίδια σε άτομα με ιό ανθρώπινης ανοσοανεπάρκειας (HIV) όπως και στον γενικό πληθυσμό. Μεταξύ των ασθενών με καλά ελεγχόμενο HIV, ένα μεγάλο ποσοστό παραμένει ασυμπτωματικό. Ωστόσο, όσοι έχουν HIV εξακολουθούν να διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο για σοβαρό COVID-19 και επιπλοκές. Σε αρκετές μεγάλες μελέτες παρατήρησης, η μόλυνση από τον ιό HIV έχει συσχετιστεί με πιο σοβαρό COVID-19, υψηλότερα ποσοστά νοσηλείας, υψηλότερα ποσοστά πρωτοφανών λοιμώξεων μετά τον εμβολιασμό και σε ορισμένες περιπτώσεις, υψηλότερη θνησιμότητα από COVID-19. Για παράδειγμα, σε μια πολυκεντρική μελέτη κοόρτης από την Ισπανία, το προσαρμοσμένο ως προς την ηλικία και το φύλο ποσοστό θνησιμότητας των ασθενών με HIV και COVID-19 ήταν 3,7 σε σύγκριση με 2,1 ανά 10.000 άτομα στο γενικό ισπανικό πληθυσμό. Σε μια άλλη μελέτη βάσης δεδομένων περισσότερων από 1 εκατομμυρίου περιπτώσεων COVID-19 στις Ηνωμένες Πολιτείες, η νοσηλεία και η θνησιμότητα που σχετίζεται με τον COVID-19 ήταν υψηλότερες σε ασθενείς με HIV σε σύγκριση με αυτούς χωρίς HIV μετά από προσαρμογή για δημογραφικά στοιχεία, κάπνισμα και παρουσία συννοσηροτήτων. Μεταξύ των ατόμων με HIV, όσοι είναι μεγαλύτερης ηλικίας, έχουν πολλαπλές συννοσηρότητες, έχουν χαμηλότερο αριθμό κυττάρων CD4 και που αναγνωρίζονται ως μαύροι ή ισπανόφωνοι διατρέχουν τον υψηλότερο κίνδυνο για ανεπιθύμητες εκβάσεις.

8. ΣΥΝΟΨΗ:

●Ασυμπτωματική λοίμωξη – Το κλινικό φάσμα της λοίμωξης SARS-COV-2 κυμαίνεται από ασυμπτωματική λοίμωξη έως κρίσιμη και θανατηφόρα ασθένεια. Το ποσοστό των λοιμώξεων που είναι ασυμπτωματικές είναι αβέβαιο, καθώς ο ορισμός του "ασυμπτωματικού" ποικίλλει μεταξύ των μελετών και η διαχρονική παρακολούθηση για τον εντοπισμό εκείνων που τελικά αναπτύσσουν συμπτώματα συχνά δεν πραγματοποιείται. Ωστόσο, ορισμένες εκτιμήσεις υποδηλώνουν ότι έως και το 40% των λοιμώξεων είναι ασυμπτωματικές.

●Κίνδυνος σοβαρής νόσου – Οι περισσότερες συμπτωματικές λοιμώξεις είναι ήπιες. Σοβαρή νόσος (π.χ. με υποξία και πνευμονία) έχει αναφερθεί στο 15 έως 20% των συμπτωματικών λοιμώξεων σε μη εμβολιασμένα άτομα. μπορεί να εμφανιστεί σε κατά τα άλλα υγιή άτομα οποιασδήποτε ηλικίας, αλλά κυρίως εμφανίζεται σε ενήλικες με προχωρημένη ηλικία ή ορισμένες υποκείμενες ιατρικές συννοσηρότητες. Στη Βόρεια Αμερική και την Ευρώπη, οι μαύροι, οι ισπανόφωνοι και τα άτομα της Νότιας Ασίας είναι επίσης πιο πιθανό να έχουν σοβαρή νόσο, που πιθανότατα σχετίζεται με υποκείμενες ανισότητες στους κοινωνικούς καθοριστικούς παράγοντες της υγείας.

●Περίοδος επώασης – Η περίοδος επώασης από τη στιγμή της έκθεσης μέχρι την έναρξη των συμπτωμάτων είναι τρεις έως πέντε ημέρες κατά μέσο όρο, εν μέρει ανάλογα με την παραλλαγή, αλλά μπορεί να είναι έως και 14 ημέρες.

●Αρχική εμφάνιση – Ο βήχας, οι μυαλγίες και ο πονοκέφαλος είναι τα πιο συχνά αναφερόμενα συμπτώματα. Άλλα χαρακτηριστικά, όπως η διάρροια, ο πονόλαιμος και οι ανωμαλίες της όσφρησης ή της γεύσης, περιγράφονται επίσης καλά. Τα ήπια συμπτώματα του ανώτερου αναπνευστικού (π.χ. ρινική συμφόρηση, φτάρνισμα) φαίνεται να είναι πιο συχνά με τις παραλλαγές Delta και Omicron. Η πνευμονία, με πυρετό, βήχα, δύσπνοια και διηθήσεις στην απεικόνιση του θώρακα, είναι η πιο συχνή σοβαρή εκδήλωση λοίμωξης.

●Επιπλοκές – Σύνδρομο οξείας αναπνευστικής δυσχέρειας (ARDS)είναι η κύρια επιπλοκή σε ασθενείς με σοβαρή νόσο και μπορεί να εκδηλωθεί λίγο μετά την έναρξη της δύσπνοιας. Άλλες επιπλοκές σοβαρής ασθένειας περιλαμβάνουν θρομβοεμβολικά επεισόδια, οξεία καρδιακή βλάβη, νεφρική βλάβη και φλεγμονώδεις επιπλοκές. ●Κλινική υποψία – Η πιθανότητα COVID-19 θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη κυρίως σε ασθενείς με συμβατά συμπτώματα, ιδιαίτερα πυρετό ή/και συμπτώματα της αναπνευστικής οδού, που κατοικούν ή έχουν ταξιδέψει σε περιοχές με κοινοτική μετάδοση ή που είχαν πρόσφατη στενή επαφή με επιβεβαιωμένο ή ύποπτο άτομο με COVID-19.

Αυτές οι γενικευμένες πληροφορίες είναι μια περιορισμένη περίληψη πληροφοριών διάγνωσης, θεραπείας ή/και φαρμακευτικής αγωγής. Δεν προορίζεται να είναι ολοκληρωμένο και θα πρέπει να χρησιμοποιείται ως εργαλείο για να βοηθήσει τον χρήστη να κατανοήσει ή/και να αξιολογήσει πιθανές επιλογές διάγνωσης και θεραπείας. ΔΕΝ περιλαμβάνει όλες τις πληροφορίες σχετικά με καταστάσεις, θεραπείες, φάρμακα, παρενέργειες ή κινδύνους που μπορεί να ισχύουν για έναν συγκεκριμένο ασθενή. Δεν προορίζεται να αποτελέσει ιατρική συμβουλή ή υποκατάστατο της ιατρικής συμβουλής, διάγνωσης ή θεραπείας ενός παρόχου υγειονομικής περίθαλψης με βάση την εξέταση και την αξιολόγηση των ειδικών και μοναδικών περιστάσεων ενός ασθενούς από τον πάροχο υγειονομικής περίθαλψης. Οι ασθενείς πρέπει να μιλήσουν με έναν πάροχο υγειονομικής περίθαλψης για πλήρεις πληροφορίες σχετικά με την υγεία τους, ιατρικές ερωτήσεις και επιλογές θεραπείας, συμπεριλαμβανομένων τυχόν κινδύνων ή οφελών σχετικά με τη χρήση φαρμάκων. Αυτές οι πληροφορίες δεν υποστηρίζουν καμία θεραπεία ή φαρμακευτική αγωγή ως ασφαλή, αποτελεσματική ή εγκεκριμένη για τη θεραπεία ενός συγκεκριμένου ασθενούς. Τέλος, έκανα ό,τι μπορούσα για να συγκεντρώσω αυτές τις πληροφορίες για τον αναγνώστη, ώστε να μπορέσετε να πάρετε τις αποφάσεις που είναι απαραίτητες για τη μακροχρόνια ζωή και την ευτυχία σας.

Όπως πάντα, μείνετε ασφαλείς!

πουλί